Coñecía o Courel como quen coñece unha parte da súa alma.
Sabía dos ventos de Formigueiros, das alturas de Pía Paxaro, das pedras do castro de Sobredo e dos segredos que a terra agocha para quen sabe escoitala.
Arqueólogo apaixonado, dedicou parte da súa vida a rescatar a memoria dos devanceiros e a protexer aquela que aínda segue viva.
Cando chegaron os tempos de abrir camiños, soubo tamén establecer os límites: por onde podía avanzar a estrada e por onde debía deterse para non ferir a paisaxe nin a historia soterrada.
Entendía que preservar era unha forma de construír futuro.
E fíxoo sempre con humildade.
Medrou como medran as cousas pequenas nos soutos, sen facer ruído. Como unha pequena seta que, co tempo, chega a converterse nun fermoso Boletus edulis, recoñecido por quen sabe mirar o esencial.
Mais, por riba do arqueólogo, está o pai.
Porque ningún castro, ningunha descuberta nin ningún recoñecemento poden igualar a importancia dun fillo. E aquí nace a ferida máis fonda: a inxustiza de quen foi un pai presente e amoroso, e se ve afastado dos seus propios fillos, e mesmo dos seus netos, sen que a razón poida explicar o que o corazón non entende.
Hai silencios que pesan máis ca pedras antigas.
E ausencias que non deberían existir.
Mais as montañas do Courel ensináronlle algo que non se esquece: o que está unido por raíces verdadeiras non desaparece; só agarda o seu tempo.
Na distancia permanece a esperanza serena de que o que é xusto acaba atopando o seu camiño, igual que a auga abre paso entre as rochas máis duras.
O seu legado non está só nas escavacións nin nos mapas que axudou a trazar, senón no amor inmenso dun pai que nunca deixou de selo.
