Felices Reises

Felices Reis. “Reises”, usando ese fermoso popularismo que tanto predicamente tivo en Galicia noutro tempo e que supoño que hoxe está en irremediable declive, como tanta outra linguaxe enxebre. Un popularismo que redobra o plural do termo, como acontece tamén con “leises” ou “cafeses”. Os que amamos as linguas e as palabras reparamos con pracer nestas cousas.

Pero non é de lingüística do que lles quería falar, senón dos Reis Magos propiamente. Gústame moito o Nadal –as festas do Nadal–, pero gústame aínda máis a festividade dos Reis Magos. Hai xente á que non lle gustan nin o Nadal nin os Reis. Teño un amigo que me confesou que na súa casa nunca celebraron os Reis para non mentiren aos nenos. Iso si, inculcáronlles “grandes verdades” coma o “socialismo científico” de Marx e outras fábulas camufladas. Claro que para que che gusten os Reis, para crer neles, cómpre ser un neno ou coma un neno, non matar a ilusión e crer na maxia.

Os Reis Magos teñen o seu alicerce nos Evanxeos canónicos. A súa historicidade susténtase neles, aínda que os seus trazos máis populares –que eran tres, que eran reis e que se chamaban Melchor, Gaspar e Baltasar– non aparecen aí, senón que os atopamos nos Evanxeos apócrifos.

Nos últimos tempos, os Reis tempos teñen encontrado unha grande competencia en Papá Noel, un personaxe que cada vez conserva menos riscos católicos e que hoxe é moi difícil seguir vinculando ao nacemento de Xesús, é dicir, ao Nadal. Claro que tamén hoxe é complicado continuar vencellando ao nacemento de Cristo o mesmo Nadal. Un de cada tres mozos cataláns non saben que se celebra nesta data, segundo leo na prensa, e supoño que esa estatística será similar no resto de España. Polo menos, no noso país –saibamos o non o que celebramos no Nadal– Papá Noel non ten substituído os Reis Magos, senón que convive con eles. A xente fai e recibe regalos tanto en Noiteboa como o 6 de xaneiro.

Dicía que me gusta moito a festa dos Reis, que sempre me gustou. Pero para que “funcione” cómpre coidar a ilusión e a maxia que a rodean. E iso é algo que cada vez se fai menos. Por iso alégrame moito comprobar como, nalgúns casos, as autoridades políticas e militares e os medios de comunicación continúan colaborando para protexer o misterio. Escribo estas liñas só unhas horas despois de ver un ano máis a chegada en helicóptero de Melchor, Gaspar e Baltasar a Logroño –onde nacín e estou a pasar estes días–, e conmóveme

ver como os soldados que os escoltan os saúdan militarmente ao baixaren da nave, mentres milleiros de nenos berran os seus nomes e pretenden chamar a súa atención.

Isto de tentar manter viva a maxia dos Reis Magos é moi importante e cada vez máis difícil. Por iso calquera esforzo que se faga neste sentido sempre será de agradecer. Cando eu era neno, os meus pais ocupáronse moi moito de o facer. Sempre me dixeron, por exemplo –a min e aos meus irmáns– que os Reis que saían na Cabalgata non eran os verdadeiros, senón unhas persoas disfrazadas deles, pois eu vía na prensa e na televisión que as súas Maxestades, asemade que en Logroño, estaban tamén en Madrid, Barcelona, Calahorra ou calquera curruncho da Rioxa, e cunha aparencia ben distinta en cada lugar, e non podía entendelo. Os Reis –os de verdade– eran demasiado grandes como para que ninguén puidese velos, non só no momento de deixar os agasallos, senón tamén antes ou despois.

Como lles dicía, eu creo na maxia e nos Reis Magos. Felices Reises.